Ο Δήμος Φαρσάλων σε συνεργασία με το Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, και με το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Επαναχρήσεις Κτηρίων και Συνόλων» υλοποίησαν Δράση Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομίας υπό την Αιγίδα και με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού. Στο πλαίσιο αυτό, πραγματοποιήθηκε στις 6-7 Δεκεμβρίου 2025 διημερίδα με τίτλο: «Η τέχνη της δόμησης με πηλό – Ένταξη στις παραδόσεις…
Ο Δήμος Φαρσάλων σε συνεργασία με το Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, και με το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Επαναχρήσεις Κτηρίων και Συνόλων» υλοποίησαν Δράση Άυλης Πολιστιτικής Κληρονομίας υπό την Αιγίδα και με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού.
Στο πλαίσιο αυτό, πραγματοποιήθηκε στις 6-7 Δεκεμβρίου 2025 διημερίδα με τίτλο:
«Η τέχνη της δόμησης με πηλό – Ένταξη στις παραδόσεις της Θεσσαλίας».
Η διημερίδα εστίασε στη σημασία της παραδοσιακής τεχνικής δόμησης με πηλό (πλιθιά) ως στοιχείο της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς, έλαβαν χώρα εισηγήσεις που αναδεικνύουν την ιστορική, κοινωνική και αρχιτεκτονική διάσταση της πρακτικής αυτής. Στόχος της Δράσης η ανάδειξη και η ενσωμάτωση της γνώσης αυτής στις σύγχρονες προσεγγίσεις για τη διατήρηση και επαναχρήση κτηρίων και συνόλων.
Το πρόγραμμα της πρώτης ημέρας περιλάμβανε ξενάγηση σε χαρακτηριστικά σημεία της πόλης και σειρά επιστημονικών εισηγήσεων που κάλυψαν την ιστορική κατοίκηση της περιοχής, την αρχιτεκτονική των πλίθινων και λίθινων κατασκευών, τη στατική επάρκεια των πηλοκτίστων κτισμάτων, την πλινθοδομή του Θεσσαλικού κάμπου, καθώς και τις νεότερες τεχνολογίες που σχετίζονται με τη χρήση του πηλού και την παραγωγή κονιαμάτων. Καθηγητές από κορυφαία πανεπιστημιακά ιδρύματα της χώρας συνέβαλαν με την εξειδίκευσή τους στη βαθύτερη κατανόηση των τεχνικών και των νέων εφαρμογών τους.
Τη δεύτερη ημέρα, οι συμμετέχοντες περιηγήθηκαν σε πλίθινες κατασκευές της ευρύτερης περιοχής και παρακολούθησαν αναλυτικές παρουσιάσεις για τις μεθόδους αποκατάστασης ωμοπλιθόκτιστων οικισμών, ενώ το βιωματικό εργαστήριο που ακολούθησε έδωσε την ευκαιρία για πρακτική αξιολόγηση και προτάσεις ενίσχυσης της παθητικότητας των κτισμάτων. Η επίσκεψη στις «χωματαριές» και η επίδειξη επιλογής της κατάλληλης πρώτης ύλης ολοκλήρωσαν τη διημερίδα, η οποία άφησε ισχυρό αποτύπωμα στην τοπική κοινωνία και στους ειδικούς του κλάδου, επιβεβαιώνοντας τη σημασία της διατήρησης και αναβίωσης της πλιθόκτιστης παράδοσης.
Συντονισμός Διημερίδας: Βάνα Γεωργαλά
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑΣ 6-7ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2025
ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΑΡΣΑΛΩΝ
Σάββατο | 06/12/2025 |
|
Κατασκευή και αποκατάσταση πλίνθινων κατασκευών Ι | 10:30 – 11:00 | Άφιξη στα Φάρσαλα – Υποδοχή. |
11:00 – 14:00 | Περιήγηση στον ιστό της πόλεως των Φαρσάλων και γνωριμία με την ιστορία της πόλης.Εναρξη: Πύργος Καραμίχου , Πηγές Απιδανού και τέλος στην Αρχαιολογική Συλλογή Φαρσάλων(από την ειδική συνεργάτιδα του Δημάρχου κυρία Άννα Φλωρά) | |
15:30 | Έναρξη Διημερίδας – Χαιρετισμός Δημάρχου –και επισήμων προσκεκλημένων | |
15:45 – 16:00 | Αναστάσιος Λιαπής Πολιτικός Μηχανικός Διευθυντής Τεχνικών Υπηρεσιών του Δήμου Φαρσάλων Θέμα: Ιστορική αναδρομή με αναφορά στην κατοίκηση της περιοχής . | |
16:15 – 16:30 | Αθανάσιος Γιακοβής Αρχιτέκτων Μηχανικός και Ολυμπία Γιακοβή Αρχιτέκτων ΜηχανικόςΘέμα: Πλίθινες και Λίθινες Κατασκευές στο Δημοτικό Διαμέρισμα του Μεγάλου Ευυδρίου | |
16:45 – 17:00 | Δρ. Κων/νος Κατάκαλος, Αν. Καθηγητής ΑΠΘ Θέμα: Στατική επάρκεια πλίνθινων κατασκευών | |
17:00 – 17.15 | Διάλειμμα | |
17:15 – 17:30 | Βάνα Γεωργαλά Υ.Δ. Ε.Μ.Π.Θέμα: Η πλίνθινη δόμηση του Θεσσαλικού κάμπου. | |
17:45 – 18:00 | Δρ. Δημήτρης Ψυχογυιός, Αναπληρωτής Καθηγητής, ΤΑΜ ΠΘ, Διευθυντής Μ.Δ.Ε. ΄Επαναχρήσεις κτιρίων και συνόλων΄ Π.Θ.Θέμα: Το ερευνητικό έργο: Ρομποτική Προσθετική κατασκευή με χρήση αγροτικών υπολειμμάτων | |
18:15 – 18:30 | Αθηνά Χασάπη Αρχιτεκτόνων Μηχανικός Πανεπιστημίου ΘεσσαλίαςΘέμα: Σύζευξη Ψηφιακής Κατασκευής και Φυσικών Υλικών: Προσεγγίσεις και Προοπτικές | |
18:30 – 18:45 | Αναστάσιος Τέλιος Καθηγητής ΑΠΘΘέμα: Νέες τεχνολογίες για την χρήση του πηλού | |
18:45 – 19:00 | Δρ. Μαρία Στεφανίδου, Καθηγήτρια ΑΠΘΘέμα: Τεχνολογία κονιαμάτων βασισμένη σε πηλό . | |
19:15 – 19:30 | Δρ. Ε. Τσακανίκα Καθηγήτρια Ε.Μ.Π.Θέμα: Η χρήση του ξύλου στην ωμοπλινθοδομή κατασκευή | |
19:45 | Συμπεράσματα Κλείσιμο Εργαστηρίου | |
Κυριακή | 07/12/2025 |
|
Κατασκευή και αποκατάσταση πλίνθινων κατασκευών ΙΙ | 9:00 – 10:30 | Συγκέντρωση στον χώρο των ομιλιών αναχώρηση για περιήγηση στην ευρύτερη περιοχή του Δήμου όπου βρίσκονται πλίθινες κατασκευές |
Επικ. Καθ. Σοφοκλής ΚωτσόπουλοςΘέμα: Αποκατάσταση ωμοπλινθόκτιστων κτιρίων και οικισμών | ||
Κώστας Κοντομάνος, Τεχνίτης πηλού – Ομάδα CobΚαταλληλότητα υλικού – Κατασκευή | ||
10:30 – 14:00 | Βιωματικό ΕργαστήριοΘέμα: Παρατήρηση και σχολιασμός για την παθητικότητα που παρουσιάζεται στα πλίθινα κτίσματα και προτάσεις αποκατάστασης των υφιστάμενων κατασκευώνΚ. Κατάκαλος –Β. Γεωργαλά–Ε. Τσακανίκα – Μ. Στεφανίδου – Α. Τέλλιος – Σ. Κοτσόπουλος Συντονίστρια : Β. Γεωργαλά | |
15:00 – 15:30 | Διάλειμμα | |
15:30 – 17:30 | Επίσκεψη σε «χωματαριές» και επίδειξη επιλογής υλικού κατασκευής των πλίνθινων Κ. Κατάκαλος –Β. Γεωργαλά–Ε. Τσακανίκα – Μ. Στεφανίδου – Α. Τέλλιος – Σ. Κοτσόπουλος Συντονιστής: Β. Γεωργαλά | |
17:30 | Ολοκλήρωση εργαστηρίων | |
| Αναχώρηση |
ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΩΝ












